Data broker Epsilon: hoe je jouw data terugpakt

Stel je even voor: je hebt net een nieuwe auto gekocht. Een dag later staat je telefoon vol met advertenties voor verzekeringen, bandenwissels en luxe accessoires.

Of je bent net verhuisd en ineens weet iedereen dat je een nieuwe keuken nodig hebt.

Het voelt een beetje alsof er een gluurder op je schouder meekijkt. Vaak is dat ook zo, maar dan digitaal. Een van de grootste gluurders heet Epsilon.

Dit bedrijf is een zogenaamde ‘data broker’: een handelaar in persoonsgegevens. Ze verzamelen alles wat je online doet, kopen en bekijkt, en verkopen die informatie aan andere bedrijven.

Maar er is goed nieuws: je bent niet machteloos. Je kunt je data terugpakken. In dit artikel lees je hoe je dat doet, zonder dat je een tech-expert hoeft te zijn.

Wat is Epsilon precies?

Je hebt waarschijnlijk nog nooit van Epsilon gehoord, maar ze weten waarschijnlijk wel heel veel van jou. Epsilon is een enorm marketingbedrijf dat gespecialiseerd is in data.

Ze verzamelen gegevens uit allerlei bronnen. Denk aan aankoopgeschiedenis van webwinkels, lidmaatschappen van sportclubs, abonnementen op kranten en tijdschriften, en zelfs gegevens van overheidsinstanties.

Ze bouwen hiermee een compleet profiel van jou. Dit profiel vertelt ze niet alleen wat je koopt, maar ook wat je interesseert, hoe oud je bent, waar je woont en welke levensstijl je hebt. Dit is goud waard voor adverteerders.

Zij willen precies weten wie ze moeten bereiken met hun reclame. Epsilon faciliteert dit. Het bedrijf is enorm en actief in veel landen, waaronder Nederland. Hoewel ze zelf claimen veilig te werken, is het idee dat een onbekend bedrijf al jouw data heeft, voor veel mensen ongemakkelijk.

Waarom is dit een probleem?

Het klinkt misschien onschuldig: wat reclame die beter bij je past. Maar er zitten serieuze nadelen aan.

Ten eerste is er de privacy. Je gegevens worden vaak zonder jouw expliciete toestemming verzameld en doorverkocht.

Je weet niet wie er allemaal toegang heeft tot je data. Ten tweede is er de beveiliging. Als een bedrijf als Epsilon gehackt wordt, zijn al jouw persoonlijke gegevens op straat.

Dat is al vaker gebeurd met andere data brokers. Ten derde is er de beïnvloeding.

Op basis van je profiel kunnen bedrijven je heel gericht beïnvloeden, soms op een manier die je niet eens doorhebt. Denk aan politieke campagnes of aanbiedingen die inspelen op je zwakke plekken. Het is dus belangrijk om hier controle over te krijgen.

Stap 1: Wees je bewust van wat je deelt

De eerste stap is simpel maar krachtig: wees selectief met wat je online deelt. Veel mensen klikken zonder na te denken op ‘akkoord’ bij cookiemeldingen of privacyvoorwaarden.

Probeer dit te veranderen. Voordat je je ergens aanmeldt, vraag jezelf af: heeft dit bedrijf deze informatie echt nodig? Bijvoorbeeld bij een webwinkel: ze hebben je adres nodig om je bestelling te bezorgen, maar ze hebben je geboortedatum niet per se nodig.

Hoe minder informatie je geeft, hoe minder er te verzamelen valt. Gebruik ook een apart e-mailadres voor nieuwsbrieven en kortingsacties.

Zo houd je je belangrijke e-mailadres schoon en voorkom je dat je persoonlijke inbox vol spam komt te staan die gebaseerd is op je surfgedrag.

Stap 2: Pas je browser en app-instellingen aan

Je digitale sporen zijn makkelijker te volgen dan je denkt. Gelukkig kun je hier iets aan doen.

De meeste browsers, zoals Chrome, Firefox en Safari, hebben instellingen om tracking te beperken. Zoek in de instellingen naar ‘privacy’ of ‘tracking’. Schakel de optie in die voorkomt dat websites je surfgedrag volgen.

Gebruik ook een browser die van nature privacyvriendelijk is, zoals Brave of Firefox.

Op je telefoon kun je in de instellingen van je apps aangeven welke rechten ze hebben. Sta bijvoorbeeld niet zomaar toe dat een app je locatie altijd mag volgen, tenzij het echt nodig is voor de functie. Ook de zoekmachine die je gebruikt, maakt uit. Overweeg om Google te vervangen door DuckDuckGo, een zoekmachine die je zoekgeschiedenis niet opslaat.

Stap 3: Gebruik tools om je te beschermen

Er zijn handige tools die je helpen om je data terug te pakken. Allereerst zijn er adblockers.

Dit zijn extensies voor je browser die reclameblokkeringen tegenhouden. Veel van die reclames zijn precies die trackers die je surfgedrag volgen. Een populaire adblocker is uBlock Origin.

Ten tweede zijn er VPN’s (Virtual Private Networks). Een VPN versleutelt je internetverbinding en verbergt je IP-adres.

Hierdoor is het voor bedrijven veel moeilijker om te zien waar je bent en wat je doet. Er zijn veel aanbieders, zoals NordVPN of ExpressVPN, maar er zijn ook gratis opties, al zijn die vaak minder snel. Ten derde kun je gebruikmaken van privacy-focused extensies zoals Privacy Badger, die automatisch trackers blokkeert. Deze tools zijn vaak gratis en makkelijk te installeren.

Stap 4: Zoek je gegevens op en verwijder ze

Wil je echt actie ondernemen? Dan kun je bij Epsilon en andere data brokers ook kindergegevens verwijderen bij data brokers en je eigen informatie laten opschonen.

Dit is een recht dat je hebt onder de privacywet (AVG). Epsilon heeft hiervoor een speciaal privacyportaal. Je kunt daar een verzoek indienen om je data te bekijken of te laten verwijderen.

Het proces kan wat tijd kosten, maar het is de moeite waard. Je moet je identiteit bewijzen, bijvoorbeeld met een ID-bewijs, maar dit is standaard procedure.

Ook andere grote data brokers, zoals Acxiom of Oracle BlueKai, bieden deze mogelijkheid.

Zoek op ‘opt-out’ of ‘privacy request’ op de website van het bedrijf. Het is even werk, maar het zorgt ervoor dat je profiel minder actief wordt gebruikt.

Stap 5: Overweeg een digitale schoonmaak

Naast het actief verwijderen van data bij brokers, kun je ook je eigen online aanwezigheid opschonen.

Verwijder oude accounts die je niet meer gebruikt. Denk aan oude social media profielen, webwinkel accounts of forums.

Hoe meer accounts je hebt, hoe meer data er verspreid is. Gebruik een wachtwoordmanager om overal sterke, unieke wachtwoorden te gebruiken. Dit voorkomt dat als één account wordt gehackt, al je andere accounts ook in gevaar komen. Ook helpt het om regelmatig je zoekgeschiedenis en cookies te verwijderen. Dit is een kleine moeite maar het verkleint je digitale voetafdruk aanzienlijk.

Stap 6: Wees kritisch op je abonnementen

Veel data komt binnen via abonnementen en lidmaatschappen. Denk aan kranten, tijdschriften, sportclubs en loyaliteitsprogramma’s van winkels.

Deze organisaties delen je gegevens vaak met partners, waaronder data brokers. Het is goed om te weten wat er met jouw data gebeurt als een data broker failliet gaat.

Controleer welke abonnementen je hebt en zeg er eventueel een op als je de data-uitwisseling niet vertrouwt. Kijk ook naar de privacyvoorwaarden van je huidige abonnementen. Soms kun je aangeven dat je je gegevens niet wilt delen met derden. Dit is niet altijd makkelijk te vinden, maar het is het waard om te zoeken.

Stap 7: Blijf alert en blijf leren

De wereld van data en privacy verandert snel. Nieuwe technieken en nieuwe bedrijven komen continu bij.

Daarom is het belangrijk om alert te blijven. Lees af en toe een artikel over privacy, volg een workshop of praat erover met vrienden. Het hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Een kleine verandering, zoals het instellen van je browser, kan al veel uitmaken.

En onthoud: je hebt het recht om te weten welke data er over jou verzameld wordt en om te eisen dat dit stopt. Je bent de baas over je eigen data, niet Epsilon.

Conclusie

Data brokers zoals Epsilon zijn een groot onderdeel van het internet, maar dat betekent niet dat je ze je data zomaar moet geven. Begrijp wat een data broker doet en hoe je met een paar simpele stappen je privacy beschermt en je data terugpakt.

Begin met bewustwording, pas je instellingen aan, gebruik handige tools en vraag waar nodig je gegevens op. Het is geen eenmalige actie, maar een gewoonte. En het levert je iets heel waardevols op: gemoedsrust en controle over je eigen digitale leven. Dus pak vandaag nog de regie en laat Epsilon zien dat jij bepaalt wat er met jouw data gebeurt.